آمار

تعداد نشریات11
تعداد شماره‌ها237
تعداد مقالات2,398
تعداد مشاهده مقاله3,830,612
تعداد دریافت فایل اصل مقاله2,775,223
جهانگیر, مهسا, صفرنواده, مریم, پورآتشی, مهتاب. (1404). موانع و عوامل مؤثر بر استفاده از تکنولوژی آموزشی و فناوری اطلاعات و ارتباطات در فرایند یاددهی- یادگیری از دیدگاه اساتید. فناوری آموزش, 19(4), 1035-1054. doi: 10.22061/tej.2025.11532.3160
مهسا جهانگیر; مریم صفرنواده; مهتاب پورآتشی. "موانع و عوامل مؤثر بر استفاده از تکنولوژی آموزشی و فناوری اطلاعات و ارتباطات در فرایند یاددهی- یادگیری از دیدگاه اساتید". فناوری آموزش, 19, 4, 1404, 1035-1054. doi: 10.22061/tej.2025.11532.3160
جهانگیر, مهسا, صفرنواده, مریم, پورآتشی, مهتاب. (1404). 'موانع و عوامل مؤثر بر استفاده از تکنولوژی آموزشی و فناوری اطلاعات و ارتباطات در فرایند یاددهی- یادگیری از دیدگاه اساتید', فناوری آموزش, 19(4), pp. 1035-1054. doi: 10.22061/tej.2025.11532.3160
جهانگیر, مهسا, صفرنواده, مریم, پورآتشی, مهتاب. موانع و عوامل مؤثر بر استفاده از تکنولوژی آموزشی و فناوری اطلاعات و ارتباطات در فرایند یاددهی- یادگیری از دیدگاه اساتید. فناوری آموزش, 1404; 19(4): 1035-1054. doi: 10.22061/tej.2025.11532.3160

موانع و عوامل مؤثر بر استفاده از تکنولوژی آموزشی و فناوری اطلاعات و ارتباطات در فرایند یاددهی- یادگیری از دیدگاه اساتید

فناوری آموزش
مقاله 12، دوره 19، شماره 4 - شماره پیاپی 76، مهر 1404، صفحه 1035-1054    اصل مقاله (1.41 M)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22061/tej.2025.11532.3160
نویسندگان
مهسا جهانگیر1؛ مریم صفرنواده* 2؛ مهتاب پورآتشی3
1گروه مدیریت آموزشی، دانشکده علوم تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد الکترونیکی، تهران، ایران
2گروه علوم پزشکی، دانشکده درمان و آموزش پزشکی، تهران، ایران
3موسسه پژوهش و برنامه ریزی آموزش عالی، تهران، ایران
تاریخ دریافت: 21 فروردین 1404،  تاریخ بازنگری: 27 خرداد 1404،  تاریخ پذیرش: 30 مرداد 1404 
چکیده
پیشینه و اهداف: امروزه، تکنولوژی آموزشی مدرن و مدل‌ها و شیوه‌های زیربنایی به بخشی جدایی‌ناپذیر از فرآیند آموزش و یادگیری تبدیل شده‌اند و رشد سریع (نوآورانه) را در حوزه آموزش عالی نشان داده‌اند؛ در نتیجه، بسیاری از مؤسسات آموزش عالی تلاش می‌کنند تا در فناوری‌های دیجیتال سرمایه‌گذاری کنند تا به پشتیبانی از فرآیندهای آموزشی و یادگیری مختلف و برنامه درسی کمک کنند. از نظر آموزشی، مطالعات موجود اظهار می‌دارند که «فناوری‌های دیجیتال» یکی از ابزارهای توانمندی است که معلمان یا مسسات عالی می‌توانند از آن برای تسهیل فرآیندهای یاددهی-یادگیری و بهبود/تغییر تجارب یادگیری و مشارکت دانش‌آموزان و دانشکده‌ها استفاده کنند.
روش‌ها: پژوهش به روش ترکیبی از نوع راهبرد اکتشافی متوالی انجام شد. در مرحله کیفی از روش تحلیل محتوای عرفی و در مرحله کمّی از روش تحقیق پیمایشی (اکتشاف ترکیبی) از نوع توصیفی بهره گرفتیم. پژوهش حاضر از نوع میدانی و از نظر هدف کاربردی  بود. جامعه پژوهش در مرحله کیفی7 نفر به‌صورت هدفمند جهت انجام مصاحبه عمیق انتخاب شد و مصاحبه‌ها تا مرحله اشباع ادامه یافت. در مرحله کیفی، جامعه آماری تحقیق شامل مدرسین مرکز آموزش علمی کاربردی جهاد دانشگاهی شیراز بود که با استفاده از روش نمونه‌گیری نظری و هدفمند این افراد شناسایی شدند. جامعه آماری تحقیق حاضر در بخش کمّی، مدرسین مرکز آموزش علمی کاربردی جهاد دانشگاهی شیراز، 160 نفر محاسبه شد که با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی ساده جدول گرجسی و مورگان از این تعداد 113 نفر به‌عنوان نمونه انتخاب شدند.  ابزار گردآوری داده‌ها در بخش کیفی مصاحبه و در بخش کمّی پرسش‌نامه محقق‌ساخته بود. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها در بخش کیفی، کدگذاری باز و محوری با استفاده از نرم‌افزار MAXQDA و در بخش کمّی آزمون تی‌تک نمونه‌ای و آزمون فریدمن با استفاده از نرم‌افزار SPSS 25 انجام شد.
یافته‌ها: نتایج نشان داد عوامل موثر بر استفاده از تکنولوژی آموزشی و فناوری اطلاعات و ارتباطات در فرایند یاددهی- یادگیری از دیدگاه اساتید ابتدا با مجموع 20 کد شناسایی شد. نهایت 7 کد محوری شامل آمادگی استاد برای استفاده از فناوری آموزشی، حمایت از استفاده از فناوری آموزشی، ویژگی‌های فناوری آموزشی، ملاحظات اخلاقی، اثربخشی استفاده از فناوری آموزشی، چالش‌های استفاده از فناوری آموزشی و راهکارهای غلبه بر چالش‌های استفاده از فناوری آموزشی بود. همچنین موانع استفاده از تکنولوژی آموزشی و فناوری اطلاعات و ارتباطات در فرایند یاددهی- یادگیری از دیدگاه اساتید دارای 5 کد محوری شامل کمبود منابع، فقدان دانش و مهارت، فقدان حمایت و تشویق، ملاحظات مربوط به محتوا و دانشجویان و ملاحظات مربوط به نگرش و فرهنگ بود. همچنین در بخش کمّی نتایج نشان داد در عوامل مؤثر بالاترین میانگین رتبه مربوط به ملاحظات اخلاقی در استفاده از فناوری آموزشی و کمترین رتبه مربوط به آمادگی استاد برای استفاده از فناوری آموزشی است و در بخش موانع بالاترین میانگین رتبه مربوط به ملاحظات مربوط به نگرش و فرهنگ و کمترین رتبه مربوط به فقدان حمایت و تشویق است.
نتیجه‌گیری: آمادگی استاد برای استفاده از فناوری آموزشی، حمایت از استفاده از فناوری آموزشی، ویژگی‌های فناوری آموزشی، ملاحظات اخلاقی در استفاده از فناوری آموزشی، اثربخشی استفاده از فناوری آموزشی، چالش‌های استفاده از فناوری آموزشی، راهکارهای غلبه بر چالش‌های استفاده از فناوری آموزشی عوامل مؤثر بر استفاده از تکنولوژی آموزشی و فناوری اطلاعات و ارتباطات در فرایند یاددهی- یادگیری از دیدگاه اساتید هستند.
کلیدواژه‌ها
تکنولوژی آموزشی: فناوری اطلاعات و ارتباطات : فرایند یاددهی؛ یادگیری: ویژگی های فناوری آموزشی: ملاحظات اخلاقی
موضوعات
آموزش الکترونیکی- مجازی
عنوان مقاله [English]
Barriers and factors affecting the use of educational technology and information and communication technology in the teaching-learning process from the professors' point of view
نویسندگان [English]
M. Jahangir1؛ M. Safarnavade2؛ M. Pour Atashi3
1Department of Educational Management, Faculty of Educational Sciences, Islamic Azad University, Electronic Branch, Tehran, Iran
2Department of Medical Sciences, Faculty of Medicine and Medical Education, Tehran, Iran
3Institute for Research and Planning of Higher Education, Tehran, Iran
چکیده [English]
Background and Objectives: Nowadays, modern educational technology and the underlying models and methods have become an integral part of the teaching and learning process and have shown rapid (innovative) growth in the field of higher education. As a result, many higher education institutions are trying to invest in digital technologies to help support various teaching and learning processes and curricula. From an educational perspective, existing studies suggest that “digital technologies” are one of the powerful tools that teachers or higher education institutions can use to facilitate teaching-learning processes and improve/change the learning experiences and engagement of students and faculty.
Methods: The research was carried out by a combination method of sequential exploratory strategy type. In the qualitative stage, conventional content analysis method was used, and in the quantitative stage, the survey research method (combined exploration) of descriptive type was used. In terms of the environment dimension, the current research was of the field type and in terms of the purpose, it was a part of applied research. In the qualitative phase, 7 individuals were purposefully selected to conduct in-depth interviews and the interviews continued until the saturation phase. In the qualitative stage, the statistical population of the research included the lecturers from Shiraz Academic Jihad Applied Scientific Education Center, who were identified using the theoretical and targeted sampling method. The statistical population of this research in the quantitative part included the lecturers of Shiraz University Jihad Applied Scientific Education Center, andthe total sample size was calculated to be 160 participants based on the statistical yearbook of the university that was prepared by the Human Resources Department in 1402-1403, which was calculated and 113 participants were selected as a sample using the simple random sampling method of Krejcie & Morgan table. The tool for data collection was interview in the qualitative part and researcher-made questionnaire in the quantitative part. To analyze the data in the qualitative part, open and axial coding was done using MAXQDA software, and in the quantitative part, one-sample t-test and Friedman test were performed using SPSS 25 software.
Findings: The results showed that the factors affecting the use of educational technology and information and communication technology in the teaching-learning process from the point of view of professors had severn core codes, including the teacher's preparation for using educational technology, supporting the use of educational technology, characteristics of educational technology, ethical considerations, the effectiveness of using educational technology, the challenges of using educational technology, and the solutions to overcome the challenges of using educational technology. Also, the barriers to using educational technology and information and communication technology in the teaching-learning process from the point of view of professors included five core codes including lack of resources, lack of knowledge and skills, lack of support and encouragement, considerations related to content and students. And the considerations were related to attitude and culture. Also, in the quantitative part, the results showed that among the effective factors, the highest average rating was related to ethical considerations in the use of educational technology, and the lowest rating was related to the preparation of the teacher to use educational technology, and in the obstacles section, the highest average rating was related to considerations related to attitude and culture and the lowest rank was related to the lack of support and encouragement.
Conclusion: Teacher readiness to use educational technology, support for the use of educational technology, characteristics of educational technology, ethical considerations in the use of educational technology, effectiveness of the use of educational technology, challenges in the use of educational technology, and strategies for overcoming the challenges of using educational technology were factors affecting the use of educational technology and information and communication technology in the teaching-learning process from the perspective of teachers.
کلیدواژه‌ها [English]
Educational Technology, Information and Communication Technology, Teaching-Learning Process, Features of Educational Technology, Ethical Considerations
مراجع
[1] Henderson M, Selwyn N, Aston R. What works and why? Student perceptions of ‘useful’ digital technology in university teaching and learning. Stud High Educ. 2017;42(8):1567-1579. doi:10.1080/03075079.2015.1007946

[2] Mercader C, Gairín J. University teachers’ perception of barriers to the use of digital technologies: The importance of the academic discipline. Int J Educ Technol High Educ. 2020;17(1):4. doi:10.1186/s41239-020-0182-x

[3] Okoye K, Hussein H, Arrona-Palacios A, Quintero HN, Ortega LOP, Sanchez AL, et al. Impact of digital technologies upon teaching and learning in higher education in Latin America: An outlook on the reach, barriers, and bottlenecks. Educ Inf Technol. 2023;28(2):2291-2360.

doi:10.1007/s10639-022-11214-1

[4] Sánchez-Cruz E, Masinire A, López EV. The impact of COVID-19 on education provision to indigenous people in Mexico. Rev Adm Publica. 2021;55(1):151-164.

doi:10.1590/0034-761220200502

[5] Tondeur J, Scherer R, Siddiq F, Baran E. Enhancing pre-service teachers’ technological pedagogical content knowledge (TPACK): A mixed-method study. Educ Technol Res Dev. 2020;68:319-343. doi:10.1007/s11423-019-09692-1

[6] Barton EA, Dexter S. Sources of teachers’ self-efficacy for technology integration from formal, informal, and independent professional learning. Educ Technol Res Dev. 2020;68:89-108. doi:10.1007/s11423-019-09671-6

[7] Chiu MS. Exploring models for increasing the effects of school information and communication technology use on learning outcomes through outside-school use and socioeconomic status mediation: The Ecological Techno-Process. Educ Technol Res Dev. 2020;68:413-436. doi:10.1007/s11423-019-09707-x

[8] Murodov O. Innovative information technologies and new methods and tools for their application in today’s education. Central Asian Journal of Education and Innovation. 2024;3(2 Pt 2):83-92.

[9] Abdullayev AA, Khalilova S. The part of computer science and information technology in education. Role of Sci. Innov. Modern World. 2023;2(4):60-65. doi:10.5281/zenodo.7544706

[10] Tomei LA. The technology façade: Overcoming barriers to effective instructional technology. San Francisco: Allyn & Bacon; 2002.

[11] Ergashevich EA. Analysis of the state of use of modern teaching methods and technologies in educational institutions. J Mark Bus Manag. 2023;2(6):7-12. https://doi.org/10.5281/

[12] Ergashevich EA. Case analysis of use of modern teaching tools and technologies in education. J Theory Math Phys. 2024;3(1):126-132.

[13] Venkataiah N. Educational technology. New Delhi: APH Publishing Corporation; 1996.

[14] Lynch P, Singal N, Francis GA. Educational technology for learners with disabilities in primary school settings in low- and middle-income countries: A systematic literature review. Educ Rev. 2024;76(2):405-431.

doi:10.1080/00131911.2022.2035685

[15] Hussain I. A study of emerging technologies and their impact on teaching learning process [PhD thesis]. Islamabad: Allama Iqbal Open University; 2005.

[16] Razali G. The philosophy of communication in technology-based education: Study of research trends in the last three years assisted by NVivo 12 Pro. J ASPIKOM. 2024;9(1):1-12. doi:10.24329/aspikom.v9i1.1405

[17] Nadeem M, Rafiq MA, Jameel K. The role of educational technology in academia. In: Encyclopedia of Information Science and Technology. 6th ed. Hershey (PA): IGI Global; 2025. p.1-12.

[18] Khalifa G. Factors affecting the use of information technology in the teaching process by elementary school teachers. In: Proceedings of the 12th International Conference on Psychology, Counseling and Educational Sciences; 2023.

[19] Asadifard H. Investigating the obstacles and factors affecting the lack of use of educational technology and information and communication technology in the teaching-learning process from the perspective of teachers and principals of Karaj boys' secondary schools. [Master’s thesis]. Tehran: Teacher Training University; 2015.

[20] Moradi A. Investigating the application of educational technology in the teaching and learning process. In: Proceedings of the Third International Conference on Knowledge and Technology in Law and Humanities of Iran; 2024; Tehran.

[21] Kavosi R, Najafi F. Improving the teaching-learning process of students by using information and communication technology. In: Proceedings of the Fifth National Conference on Professional Research in Psychology and Counseling with a Teacher's Perspective; 2024.

[22] Minga C, Ghosh S. Teachers’ perceptions of ICT use in promoting teaching learning processes and its outcomes at senior secondary level in Mbeya Region, Tanzania: A review. J Educ Soc Behav Sci. 2024;37(1):39-50.

[23] Sebastian A, Jaheer Mukthar KP, Lirio RP, Asis EH, Acosta-Ponce W, Villegas-Ramirez G. The educational technology: A technology for education and an education with technology. In: Intelligent Systems, Business, and Innovation Research. Cham: Springer Nature Switzerland; 2024. p.717-726.

[24] Najafi Kalkanari A, Ranjbergal Afshani S. The effect of using information and communication technology on the performance and improvement of teaching of multi-grade elementary school teachers. In: Proceedings of the Third National Conference on Multi-grade Classroom Education; 2011; Gorgan.

[25] Khodai A, Ahmadi Y. The use of information and educational technology in learning chemistry with emphasis on widely used chemistry websites and software. Res Chem Educ. 2010;2(4):5-30.

[26] Mohammadi H. Investigating the role of using technology and educational technology in the teaching and learning environment. Ormozd Res J. 2010;(51 Suppl 2):115-125.

[27] Torres Madronero E, Torres-Madronero MC. The use of information and communication technologies in teaching-learning processes of social science in higher education: A systematic review. Innov Educ Teach Int. 2024:1-14. doi:10.1080/14703297.2024.2333387

[28] Karunakaran S, Dhanawardana R. Integration of ICT in the teaching-learning process: Challenges and issues faced by social science teachers. Eur J Educ Pedag. 2023;4(4):24-30. doi:10.24018/ejedu.2023.4.4.696

[29] Fakhr Nabi SJ. Investigating the obstacles to using educational technology in the teaching and learning process. In: Proceedings of the 10th International Conference on Management and Humanities Research in Iran; 2023; Tehran.

[30] Asadzadeh A, Mahdiyon R, Yarmohammadzadeh P. Identifying the obstacles to using information and communication technology in students' educational activities (case study of Urmia University). Inf Manag Sci Tech. 2022;7(2):175-198.

[31] Tavakoli Abandansari M, Ebrahim Hallajian E. Identifying the obstacles and challenges to using information and communication technology in Iranian schools. School Manag. 2022;9(1).

[32] Qalandarzehi Q, Mahdavi Shahabadi Y, Hosseinizadeh Z, Hamzeh Z. Investigating the obstacles to the use of information technology in schools. In: Proceedings of the First National Conference on Applied Ideas in Educational Sciences, Psychology and Cultural Studies; 2022; Bushehr.

[33] Alqahtani ES, AlNajdi SM. Potential obstacles to adopting augmented reality (AR) technologies as pedagogical tools to support students learning in higher education. Interact Learn Environ. 2023:1-10.

[34] Nouri Misa Talavar L, Mousavi BM, Hadian F. Investigating the impact of digital tools and educational technologies on student learning. In: Proceedings of the First International Conference on Education with the Approach of Smart Schools, Creative Teachers and Thoughtful Students; 2014; Bushehr.

[35] Hoshyar L, Mehravar A. An analysis of the advantages and disadvantages of using modern technology for student education. In: Proceedings of the First International Conference of Teachers Who Identify Talents and Create Culture in the Development of Technical and Vocational Education; 2014.

[36] Montoya SF, Rodríguez MMF, Isaías AM. Innovative educational practices mediated by ICT: Impact on the quality of the teaching-learning process. Sinergias Educativas. 2024;9(2). doi:10.37954/se.v9i2.440

آمار
تعداد مشاهده مقاله: 87
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 4


سامانه مدیریت نشریات علمی. طراحی و پیاده سازی از سیناوب