پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 13 |
| تعداد شمارهها | 238 |
| تعداد مقالات | 2,416 |
| تعداد مشاهده مقاله | 3,956,456 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 2,869,764 |
بررسی جایگاه آموزههای دینی در نظامسازی فلسفی صدرایی و سنت مشایی | ||
| پژوهش های هستی شناختی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 22 خرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22061/orj.2026.12777.928 | ||
| نویسندگان | ||
| هانیه کوهی حاجی ابادی* 1؛ محمد بنیانی2 | ||
| 1استادیار گروه معارف اسلامی ، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران. | ||
| 2دانشیار دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران | ||
| تاریخ دریافت: 13 آذر 1404، تاریخ بازنگری: 13 خرداد 1405، تاریخ پذیرش: 22 خرداد 1405 | ||
| چکیده | ||
| در سنت فلسفه اسلامی، نسبت میان عقل و دین همواره از بنیادیترین مسائل معرفتی به شمار رفته است. فیلسوفان مسلمان در تلاش بودهاند شیوهای برای همزیستی عقلانیت فلسفی و وحی دینی ارائه دهند. مسئله پژوهش حاضر این است که آیا دین در منظومه فلسفی کندی، فارابی، ابنسینا و ملاصدرا جایگاهی ثابت و پایدار داشته یا دستخوش نوسان و پراکندگی بوده است. این مطالعه با رویکردی توصیفی ـ تحلیلی، به بررسی سیر تحول جایگاه معرفتی شریعت در اندیشه این چهار فیلسوف میپردازد؛ فیلسوفانی که نقش تعیینکنندهای در صورتبندی و تحول نسبت عقل و دین ایفا کردهاند. یافتههای تحقیق نشان میدهد که دین در اندیشه چهار فیلسوف دارای جایگاهی ثابت نبوده، بلکه بسته به چارچوب نظری و مسئله مورد بحث، گاه در مقام مرجع و تعیینکننده و گاه در جایگاهی تابع و تحلیلپذیر ظاهر شده است. حضور گزارههای دینی در افق فلسفی این فیلسوفان بهگونهای مسئلهمحور و در نسبت با ساختارهای معرفتی هر نظام فلسفی شکل گرفته و از منظر معرفتشناختی بر سیالیت و تحولپذیری جایگاه دین دلالت دارد. بنابراین، جایگاه معرفتی شریعت در سنت فلسفی آنان را میتوان بهصورت «نوسان معرفتی» و «پراکندگی کارکردی» تبیین کرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| عقل و دین؛ فلسفه اسلامی؛ معرفت شناسی؛ نوسان معرفتی؛ پراکندگی کارکردی | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| the study of the position of religious teachings in sadrai's philosophical system and the peripatetic tradition | ||
| نویسندگان [English] | ||
| hanieh koohihajiabadi1؛ mohammad bonyani2 | ||
| 1Assistant Professor of Islamic Studies, Faculty of Humanities, University of Hormozgan, Bandar Abbas, Iran | ||
| 2Department of Theology, Faculty of Humanities, Bu-Ali Sina University, Hamedan, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| In the tradition of Islamic philosophy, the relationship between reason and religion has consistently been one of the most fundamental epistemic issues. Muslim philosophers have sought to provide a framework for the coexistence of philosophical rationality and religious revelation. This study addresses the question of whether religion holds a stable and fixed position within the epistemic structure of Islamic philosophy, or whether it is subject to fluctuation and dispersion. Adopting a descriptive–analytical approach, the research examines the evolution of the epistemic status of Sharia in the thought of four influential philosophers whose work significantly shaped the interplay between reason and religion. The findings indicate that religion sometimes appears as an authoritative and determining reference, while at other times it assumes a subordinate and analyzable position. The integration of religious propositions into the philosophical horizon occurs sporadically and contingently, reflecting the epistemic fluidity of religion. Therefore, the epistemic status of Sharia in the tradition of Islamic philosophy can be conceptualized in terms of “epistemic fluctuation” and “functional dispersion | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| : Reason and Religion, Islamic Philosophy, Epistemology, Epistemic Fluctuation, Functional Dispersion | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 6 |
||